{"id":2044,"date":"2022-03-31T20:44:21","date_gmt":"2022-03-31T18:44:21","guid":{"rendered":"https:\/\/vii-lo.krakow.pl\/?p=2044"},"modified":"2022-06-04T07:52:52","modified_gmt":"2022-06-04T05:52:52","slug":"130-rocznica-urodzin-generala-stanislawa-maczka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vii-lo.krakow.pl\/?p=2044","title":{"rendered":"130. rocznica urodzin genera\u0142a Stanis\u0142awa Maczka"},"content":{"rendered":"\n

Zgodnie z tradycj\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 VII Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego im. Zofii Na\u0142kowskiej zorganizowa\u0142a w Parku im. Henryka Jordana pod pomnikiem genera\u0142a Stanis\u0142awa Maczka uroczysto\u015b\u0107 upami\u0119tniaj\u0105c\u0105 130. rocznic\u0119 urodzin genera\u0142a Stanis\u0142awa Maczka.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Wojskowy \u017cyciorys genera\u0142a Maczka<\/h3>\n\n\n\n

Stanis\u0142aw Maczek urodzi\u0142 si\u0119 31 marca 1892 r. w miejscowo\u015bci Szczerec niedaleko Lwowa. W 1910 r. uko\u0144czy\u0142 gimnazjum w Drohobyczu, a nast\u0119pnie podj\u0105\u0142 studia na Wydziale Filozofii i Filologii Polskiej na Uniwersytecie Lwowskim. Wst\u0105pi\u0142 do Zwi\u0105zku Strzeleckiego, w kt\u00f3rym przeszed\u0142 przeszkolenie wojskowe. W listopadzie 1918 r. porucznik Stanis\u0142aw Maczek wst\u0105pi\u0142 do Wojska Polskiego i walczy\u0142 w obronie Lwowa. Nast\u0119pnie uczestniczy\u0142 w bitwie warszawskiej, po kt\u00f3rej wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w po\u015bcigu za cofaj\u0105cym si\u0119 bolszewikami. W okresie mi\u0119dzywojennym kapitan Stanis\u0142aw Maczek anga\u017cuj\u0105c si\u0119 w rozbudow\u0119 Armii II Rzeczpospolitej otrzyma\u0142 kolejne awanse oraz wysokie odznaczenia. W 1938 r. zosta\u0142 mianowany dow\u00f3dc\u0105 10 Brygady Kawalerii. W ostatnich dniach pokoju 10. Brygad\u0119 dyslokowano w rejon Krakowa. Pami\u0119tajmy, \u017ce<\/strong> w\u0142a\u015bnie z Ma\u0142opolski pu\u0142kownik Stanis\u0142aw Maczek 1 wrze\u015bnia 1939 r. wyruszy\u0142 na wojn\u0119<\/strong>.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Polska brygada otrzyma\u0142a rozkaz obrony Lwowa. To by\u0142y najci\u0119\u017csze walki 10. brygady we wrze\u015bniu 1939r. Niestety 17 wrze\u015bnia do pu\u0142kownika Maczka i jego \u017co\u0142nierzy dosz\u0142a wiadomo\u015b\u0107 o sowieckim ataku na wschodni\u0105 granic\u0119 Rzeczpospolitej. Zgodnie z rozkazem 19 wrze\u015bnia 1939 r. 10. Brygada przekroczy\u0142a granic\u0119 polsko-w\u0119giersk\u0105. Pu\u0142kownik Maczek za umiej\u0119tne dowodzenie 10. Brygad\u0105 otrzyma\u0142 Krzy\u017c Z\u0142oty Orderu Virtuti Militari oraz awans na genera\u0142a brygady. Genera\u0142owi uda\u0142o si\u0119 wydosta\u0107 z internowania na W\u0119grzech i przedosta\u0107 si\u0119 do Francji, gdzie odtworzy\u0142 10. Brygad\u0119 Kawalerii Pancernej w ramach Armii Polskiej we Francji.<\/p>\n\n\n\n

Pomimo pe\u0142nej po\u015bwi\u0119cenia walki o Francj\u0119, po jej kapitulacji i rozbiciu 10. Brygady, genera\u0142 Stanis\u0142aw Maczek wraz z cz\u0119\u015bci\u0105 oficer\u00f3w poprzez p\u00f3\u0142nocn\u0105 Afryk\u0119 i Portugali\u0119 przedosta\u0142 si\u0119 do Wielkiej Brytanii i walczy\u0142 dalej. A w 1942 r. rozkazem Naczelnego Wodza gen. broni W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego 10. Brygada wesz\u0142a w sk\u0142ad 1. Dywizji Pancernej  dowodzonej przez Genera\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Polscy \u017co\u0142nierze bili si\u0119 zaciekle, wprowadzaj\u0105c w czyn s\u0142owa gen. Maczka, kt\u00f3ry w rozkazie wydanym do swych \u017co\u0142nierzy pisa\u0142 tak: \u201ePo 4 latach jeste\u015bmy zn\u00f3w we Francji. Bijcie si\u0119 twardo, po rycersku. [\u2026] My wiemy, co jeste\u015bmy warci i dlatego dzisiaj, jako wasz dow\u00f3dca \u017cycz\u0119 wam jednego: Niechaj za zaszczyt walczenia z nami Niemcy zap\u0142ac\u0105 obficie w\u0142asn\u0105 krwi\u0105. I pami\u0119tajcie wszyscy o jednym. \u017bo\u0142nierz bije si\u0119 o wolno\u015b\u0107 wielu narod\u00f3w, ale umiera tylko dla Polski […]\u201d<\/strong>..<\/p>\n\n\n\n

Dywizja Pancerna wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 w walkach pod Falaise, wyzwala\u0142a miasta na terenie Belgii, walczy\u0142a o Gandaw\u0119 nast\u0119pnie polska jednostka przekroczy\u0142a granic\u0119 belgijsko-holendersk\u0105. Dosz\u0142a do uj\u015bcia Skaldy, wyzwalaj\u0105c wiele miast holenderskich. Wielkiej s\u0142awy \u017co\u0142nierzom polskim przysporzy\u0142o wyzwolenie w pa\u017adzierniku 1944 r. miasta Breda. Miasto zdobyto w stanie niemal nieuszkodzonym, dzi\u0119ki sprawnemu dowodzeniu gen. Maczka. Mieszka\u0144cy miasta urz\u0105dzili fet\u0119 na cze\u015b\u0107 wyzwolicieli. Wszyscy \u017co\u0142nierze otrzymali honorowe obywatelstwo miasta, jedn\u0105 z g\u0142\u00f3wnych ulic nazwano Poolsche Weg, a wsz\u0119dzie \u017co\u0142nierzy 1. Dywizji wita\u0142y plakaty z napisem w j\u0119zyku polskim \u201eDzi\u0119kujemy Wam Polacy\u201d. W lutym 1945 r. gen. Maczek otrzyma\u0142 Krzy\u017c Kawalerski Orderu Virtuti Krzy\u017c Komandorski francuskiej Legii Honorowej.<\/p>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu wojny. gen. Maczek obj\u0105\u0142 dow\u00f3dztwo I Korpusu Polskiego w Szkocji, za\u015b Dywizja wesz\u0142a w sk\u0142ad jednostek okupuj\u0105cych terytorium Niemiec. Genera\u0142 pozosta\u0142 na stanowisku dow\u00f3dcy I Korpusu do wrze\u015bnia 1946 r. Pozosta\u0142 na emigracji, nie chc\u0105c wraca\u0107 do kraju pod sowieck\u0105 okupacj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

26 wrze\u015bnia 1946 r. komuni\u015bci pozbawili go wraz z grup\u0105 innych wy\u017cszych oficer\u00f3w Polskich Si\u0142 Zbrojnych na Zachodzie obywatelstwa polskiego. Nie uchroni\u0142o go to od pr\u00f3b inwigilacji przez komunistyczn\u0105 bezpiek\u0119. Genera\u0142owi nie przys\u0142ugiwa\u0142a emerytura wojskowa i musia\u0142 podj\u0105\u0107 prac\u0119 fizyczn\u0105 \u2013 pracowa\u0142 m.in. jako robotnik fizyczny i barman. Uczestniczy\u0142 w pracach Stowarzyszenia Polskich Kombatant\u00f3w, by\u0142 r\u00f3wnie\u017c cz\u0142onkiem Kapitu\u0142y Orderu Wojennego Virtuti Militari. Zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w budow\u0119 Pomnika Katy\u0144skiego w Londynie. W marcu 1987 r. otrzyma\u0142 Krzy\u017c Wielki Orderu Odrodzenia Polski, za\u015b w lutym 1994 r. otrzyma\u0142 Order Or\u0142a Bia\u0142ego. Zmar\u0142 11 grudnia 1994 r. w wieku 102 lat w Edynburgu. Zgodnie z jego ostatni\u0105 wol\u0105 pochowano go 23 grudnia na Polskim Wojskowym Cmentarzu Honorowym w Bredzie.<\/p>\n\n\n\n

\"2022.03<\/figure><\/div>
\"2022.03<\/figure>
\"2022.03<\/figure>
\"2022.03<\/figure><\/div><\/div>
\"2022.03<\/figure>
\"2022.03<\/figure><\/div>
\"2022.03<\/figure><\/div><\/div>
\"2022.03<\/figure><\/div>
\"2022.03<\/figure><\/div>
\"2022.03<\/figure><\/div>
\"2022.03<\/figure><\/div><\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n

Fot. Grzegorz Tobo\u0142a i Jan Zych<\/p>\n\n\n\n

Go\u015bciem honorowym upami\u0119tnienia by\u0142 kpt. w st. spocz. Jan Brzeski- 99 letni  ostatni<\/strong> \u017co\u0142nierz 1. Polskiej Dywizji Pancernej<\/strong>. Pan kapitan w 1939 roku jeszcze jako 16-letni harcerz obserwowa\u0142 w Rytrze niemieckie samoloty i sk\u0142ada\u0142 odpowiednie meldunki. Po wybuchu wojny otrzyma\u0142 polecenie przedostania si\u0119 do Lwowa. Ruszy\u0142 w drog\u0119, ale zanim tam dotar\u0142 Polsk\u0119 zaatakowa\u0142 Zwi\u0105zek Radziecki. Wr\u00f3ci\u0142 do Rytra, ale ju\u017c zim\u0105 1940 roku wraz ze starszym bratem Wincentym przez g\u00f3ry pe\u0142ne \u015bniegu przedosta\u0142 si\u0119 na S\u0142owacj\u0119 i W\u0119gry, a stamt\u0105d do Francji, by na ochotnika wst\u0105pi\u0107 do polskiego wojska. Po kapitulacji Francji przedosta\u0142 si\u0119 do Wielkiej Brytanii, gdzie wst\u0105pi\u0142 do utworzonej w 1942 roku 1. Dywizji Pancernej i zosta\u0142 \u017co\u0142nierzem 24 Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w. Razem z pu\u0142kiem przeszed\u0142 ca\u0142y szlak bojowy od Normandii, gdzie l\u0105dowali na prze\u0142omie lipca i sierpni 1944 roku a\u017c do niemieckiej twierdzy Marynarki Wojennej w Wilhelmshaven. Po drodze wyzwala\u0142 wiele miast Francji, Belgii i Holandii, w tym Bred\u0119, gdzie do dzi\u015b s\u0105 pami\u0119tani i honorowani polscy \u017co\u0142nierze. Jest dla naszego pokolenia wzorem patriotyzmu i umi\u0142owania ojczyzny.<\/p>\n\n\n\n

Wielkim zaszczytem dla naszej spo\u0142eczno\u015bci by\u0142o spotkanie z Panem Kapitanem w naszym Liceum.<\/p>\n\n\n\n

Serdecznie zapraszamy do obejrzenia filmu z organizowanej przez nas uroczysto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

\n